खाडी क्षेत्रमा युद्धको छाया, ट्रम्पद्वारा इरानलाई चेतावनी

काठमाडौँ, १५ माघ  । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानलाई आफ्नो परमाणु कार्यक्रमबारे सम्झौता गर्न चेतावनी दिएका छन्। उनले चेतावनी दिँदै भनेका छन् कि इरानले अन्तर्राष्ट्रिय प्रतिबन्ध र सम्झौता उल्लङ्घन गर्न जारी राखेमा अमेरिका कठोर कदम चाल्न तयार छ। ट्रम्पले यसअघि नै इरानविरुद्ध सैन्य विकल्प र आर्थिक दबाबको संकेत दिएका थिए, र पछिल्ला वक्तव्यले खाडी क्षेत्रमा नयाँ तनाव सिर्जना गरेको विश्लेषकहरूले बताएका छन्।

त्यसैबीच, इरानले अमेरिकालाई जल तथा थल आक्रमणको चेतावनी दिँदै आफ्ना सशस्त्र बललाई पूर्ण तयारी अवस्थामा राखेको जनाएको छ। इरानका उच्च सुरक्षा अधिकारीहरूले भनेका छन् कि अमेरिकाले कुनै पनि हस्तक्षेप गरेमा त्यसको कडा जवाफ दिन तयार रहेको छ। यसले खाडी क्षेत्रका देशहरूमा सुरक्षा जोखिम र राजनीतिक अस्थिरता बढाएको छ।

इरानमा हालैका प्रदर्शनहरूमा पनि भारी हिंसा भएको छ। सरकारी तथ्याङ्क अनुसार प्रदर्शनका क्रममा ५,९२५ प्रदर्शनकारीसहित कुल ६,३०१ जनाको मृत्यु भएको पुष्टि भएको छ। प्रदर्शनका कारण बाढी, सरकारी सुरक्षा बल र विरोध प्रदर्शनबीच भिडन्त हुँदा ठूलो जनधनको क्षति भएको बताइएको छ। मानवअधिकार समूहहरूले मृतक संख्या अझ बढी हुन सक्ने चेतावनी दिएका छन् र स्थायी समाधानको लागि अन्तर्राष्ट्रिय हस्तक्षेप आवश्यक भएको उल्लेख गरेका छन्।

विश्लेषकहरूले भनेका छन् कि अमेरिकी–इरानी तनावले खाडी क्षेत्रमा नयाँ सैन्य र कूटनीतिक चुनौती ल्याएको छ। यदि वार्ता वा सम्झौता नभएमा क्षेत्रीय सुरक्षा जोखिम, तेल आपूर्ति र अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा असर पर्ने सम्भावना रहेको बताइएको छ। अमेरिकी प्रशासनले चेतावनीको स्वर जारी राख्दा, इरानले आफ्नो रणनीति कडाइका साथ अघि बढाएको छ।

अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले पनि स्थिति चासोका साथ अनुगमन गरिरहेको छ। संयुक्त राष्ट्रसङ्घ र विभिन्न देशका नेता तनाव घटाउने पहलमा जुटेका छन्, तर दुबै पक्षको कट्टरता र सुरक्षा तयारीले शान्ति प्रयासमा चुनौती थपेको छ। खाडी क्षेत्रमा स्थिति अझै अस्थिर रहँदा, व्यापारी, पर्यटक र स्थानीय नागरिकहरू पनि जोखिमपूर्ण वातावरणमा रहन बाध्य छन्।

यस परिस्थितिले इरान–अमेरिका सम्बन्ध मात्र नभई खाडी क्षेत्रका भू–राजनीतिक समीकरणमा पनि ठूलो प्रभाव पार्ने अनुमान गरिएको छ। विशेषज्ञहरूका अनुसार, यदि तत्काल वार्ता र समझदारी सिर्जना नभएमा युद्धको सम्भावना पूर्णरूपले असम्भव भने छैन।